Boekrecensie: Peter Beyer, Religions in Global Society, Routledge, London 2006

Tijdschrift: Tijdschrift voor Theologie 48 nummer 1, 2008, pagina 118-118
Auteur(s): Anton van Harskamp

Samenvatting

De vraag van godsdienstsocioloog B. is hoe religie vandaag de dag tegen de achtergrond van een immense variëteit aan religieuze beelden, houdingen en praktijken als specifieke religie te herkennen is, en niet als bijvoorbeeld een politiek of cultureel geheel. Het antwoord zoekt B. door er van uit te gaan dat religie een 'uitgedifferentieerd' sociaal systeem is, waarin specifieke codes gevolgd worden, die alle te maken hebben met de dichotomieën van verlost/verdoemd, gered/verloren. De centrale stelling van B. is dat religie door de tijd heen van vorm en inhoud verandert en als 'uitgedifferentieerd' systeem zowel een product is van globaliseringsprocessen als zelf globalisering bevorderd heeft. In de eerste twee hoofdstukken onderbouwt B. deze stelling door eerst het begrip en de werkelijkheid van globalisering te behandelen en dan door, werkend met onder meer de theorie van socioloog N. Luhmann, de nauwe relatie tussen globalisering en de opkomst van 'uitgedifferentieerde' religies te laten zien. Vervolgens onderbouwt B. zijn stelling door in brede streken historisch en empirisch de grote godsdiensten te behandelen. Aan de orde komen: christendom en islam, hindoeïsme, confucianisme en shinto, om te eindigen met de bespreking van het vraagstuk of nieuw-religieuze bewegingen en de niet-geïnstitutionaliseerde religiositeit in het Westen wel passen in het plaatje van functionele, sociale wereldsystemen.

(Gegenereerd met : OpenAI (2025). ChatGPT API [model gpt-4o-mini])

Bekijk volledige artikel

Auteurs

Anton van Harskamp (1946) is godsdienstfilosoof. Hij was onder meer staflid van het Blaise Pascal Instituut voor de studie naar wetenschap en levensbeschouwing, en bijzonder hoogleraar Religie, Identiteit en Civil Society aan de Vrije Universiteit Amsterdam. Hij schreef over ideologiekritiek en religie, katholieke theologie in de 19de eeuw, protestants fundamentalisme in de 20ste eeuw en secularisering en nieuwe religiositeit in de 21ste eeuw.

Meer artikelen van Anton van Harskamp

Tijdschrift

Tijdschrift voor Theologie verscheen van 1961 tot 2020. Het bood reflectie op nieuwe theologische vragen in dialoog met maatschappelijke ontwikkelingen, andere religies en levensbeschouwingen.

Meer artikelen uit Tijdschrift voor Theologie

Op zoek naar meer?